ეს ცვლილებები მიზნად ისახავს საჯარო და კერძო სექტორში კონკურენციის გაძლიერებას და ეფუძნება შვედეთის პარლამენტის (Riksdag) მიერ 2026 წლის მაისში მიღებულ გადაწყვეტილებას.
რეფორმა სამ ძირითად მიმართულებას მოიცავს:
1. ახალი კანონი საჯარო გაყიდვების შესახებ (LOS)
აქამდე მოქმედი წესები, რომლებიც კონკურენციის შესახებ კანონში იყო გაბნეული, შეიცვალა სრულიად ახალი დამოუკიდებელი კანონით საჯარო გაყიდვების საქმიანობის შესახებ (Lag om offentlig säljverksamhet – LOS).
• ვის ეხება: კანონი ვრცელდება სახელმწიფოზე, რეგიონებსა და მუნიციპალიტეტებზე, ასევე ნებისმიერ იურიდიულ პირზე (მაგალითად, სააქციო საზოგადოებებზე), რომლებზეც საჯარო სუბიექტს აქვს გადამწყვეტი გავლენა.
• მუდმივი აკრძალვა: შემოღებულია მუდმივმოქმედი აკრძალვა არაკეთილსინდისიერ საჯარო გაყიდვებზე. საჯარო სექტორის კომერციულმა საქმიანობამ არაკეთილსინდისიერად არ უნდა შეზღუდოს კერძო კომპანიების მუშაობისა და განვითარების შესაძლებლობები. გამონაკლისია შემთხვევები, რომლებიც დამტკიცებულია პარლამენტის ან მთავრობის მიერ, ან გამართლებულია საზოგადოებრივი ინტერესებიდან გამომდინარე.
• სანქციები და უფლებამოსილება: კონკურენციის ორგანოს უფლება აქვს უბრძანოს საჯარო აქტორს სამართალდარღვევის შეწყვეტა ან მიიღოს მისგან ოფიციალური ვალდებულებები. წესების დარღვევისთვის შეიძლება დაწესდეს ბაზრის დარღვევის ჯარიმა (Marknadsstörningsavgift) 20 მილიონ შვედურ კრონამდე ოდენობით.
• ფინანსური ანგარიშგება: 2027 წლის 1 იანვრიდან საჯარო სუბიექტებს დაეკისრებათ ვალდებულება, რეგულარულად შეაფასონ და აწარმოონ სპეციალური გამჭვირვალე ფინანსური ანგარიშგება თავიანთი სავაჭრო საქმიანობის შესახებ.
2. კონკურენციის ხელშემწყობი ახალი ზომები
კონკურენციის ორგანომ მიიღო სრულიად ახალი ბერკეტები, რათა იმოქმედოს ბაზარზე ეფექტური კონკურენციის ხელისშემშლელი ფაქტორების წინააღმდეგ.
• ბაზრის სტრუქტურის კონტროლი: აქამდე უწყებას შეეძლო ჩარევა მხოლოდ მაშინ, როდესაც კონკრეტული კომპანია პირდაპირ არღვევდა კანონს (მაგალითად, კარტელური გარიგებით ან დომინანტური მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებით). ახალი წესებით, ორგანოს შეუძლია რეაგირება მოახდინოს ისეთ ბარიერებზეც, რომლებიც გამოწვეულია თავად ბაზრის სტრუქტურით, ინდუსტრიული პრაქტიკით ან ქცევით, რომელიც თავისთავად აკრძალული არ არის, მაგრამ აზიანებს ჯანსაღ კონკურენციას.
• გამოძიების ვადები: თუ არსებობს ბაზარზე კონკურენციის შეფერხების ნიშნები, უწყება იწყებს გამოძიებას. გადაწყვეტილება, რომელიც კომპანიას ან კომპანიებს კონკურენციის ბარიერების აღმოფხვრას ავალდებულებს, უნდა იქნას მიღებული გამოძიების დაწყების ოფიციალური გამოცხადებიდან 12 თვის ვადაში.
3. ადგილობრივ ბაზრებზე შერწყმისა და შეძენის (M&A) კონტროლი
შეიცვალა კომპანიების კონცენტრაციის (შერწყმა/შესყიდვა) შეფასების წესები:
• ლოკალური ბაზრების დაცვა: აქამდე კონკურენციის ორგანოს ჩარევა შეეძლო მხოლოდ იმ გარიგებებში, რომლებიც საფრთხეს უქმნიდა კონკურენციას მთელი ქვეყნის მასშტაბით ან ბაზრის მნიშვნელოვან ნაწილზე. ახალი წესებით, მათ უკვე აქვთ უფლებამოსილება დაბლოკონ ან შეცვალონ კომპანიების კონცენტრაცია მცირე ან წმინდა ადგილობრივ (ლოკალურ) ბაზრებზეც.
• ინფორმაციის მიწოდების გაფართოებული ვალდებულება: უწყებას ახლა შეუძლია კონკრეტულ კომპანიას დააკისროს ვალდებულება, წინასწარ შეატყობინოს ისეთი დაგეგმილი შესყიდვების შესახებ, რომლებიც აქამდე საერთოდ არ საჭიროებდა დეკლარირებას. ასეთი გადაწყვეტილებით, კომპანია შეიძლება ვალდებული გახდეს, მაქსიმუმ 2 წლის განმავლობაში მიაწოდოს ორგანოს ინფორმაცია აბსოლუტურად ყველა დაგეგმილი შესყიდვის შესახებ, სადაც ის მხარეს წარმოადგენს.


წყაროს ნახვა