შეცდომის დანახარჯების ჩარჩოს მიზანია ანტიმონოპოლიური რეგულირებისა და აღსრულების ისეთი მოდელის უზრუნველყოფა, რომელიც მინიმუმამდე დაიყვანს შემდეგ ხარჯებს: „ცრუ დადებითი“ (I ტიპის შეცდომა): სასარგებლო ეკონომიკური ქცევის მცდარი დასჯა და მისი შეკავებით გამოწვეული დანახარჯები; „ცრუ უარყოფითი“ (II ტიპის შეცდომა): მავნე კონკურენციის საწინააღმდეგო ქცევის მცდარი დაშვება (დაუსჯელობა) და არასაკმარისი შეკავებით გამოწვეული ზიანი; სისტემის ადმინისტრირების ხარჯები: სამართლებრივი ნორმების შემუშავების, აღსრულების, მტკიცებულებების მოპოვება-შეფასებისა და რეგულაციებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფის ხარჯები. ინსტიტუციური განმარტება - ჩანაწერი არ არის.

შეცდომის დანახარჯების ანალიზი ეყრდნობა ბაიესის გადაწყვეტილების თეორიულ ჩარჩოს, რომელიც შექმნილია გაურკვევლობის პირობებში გადაწყვეტილების მისაღებად - რაც ანტიმონოპოლიური სამართლისთვის დამახასიათებელი პრობლემაა. ამ სფეროში გადაწყვეტილების მიმღებთა მთავარი ამოცანა მომხმარებლის კეთილდღეობის მაქსიმალურად გაზრდაა. თუმცა, კონკრეტულ შემთხვევებში, განსაკუთრებით კი სასამართლო დავების დროს, ყოველთვის რთული დასადგენია, რომელი გადაწყვეტილება მიაღწევს ამ მიზანს ყველაზე ეფექტურად.

ამ გაურკვევლობის გათვალისწინებით, მომხმარებელთა კეთილდღეობის გაზრდის მცდელობა შეგვიძლია განვიხილოთ, როგორც მცდარი გადაწყვეტილებებით გამოწვეული დანაკარგების მინიმიზაცია. შეცდომის ალბათობა დამატებითი ინფორმაციის მოპოვებასთან ერთად მცირდება, თუმცა ახალი ინფორმაციის მოპოვება დაკავშირებულია გარკვეულ ხარჯებთან. შესაბამისად, შეცდომის დანახარჯების ჩარჩო მიზნად ისახავს შეცდომების მინიმუმამდე შემცირებას არსებული ინფორმაციის პირობებში და იმის განსაზღვრას, თუ რა რაოდენობისა და ტიპის ინფორმაციის მოპოვებაა ოპტიმალური.

ანტიმონოპოლიურ სფეროში გადაწყვეტილების მიღება ბუნებით გაურკვეველია, რადგან იშვიათად არის წინასწარ ცნობილი, სადავო ქმედება კონკურენციის საწინააღმდეგოა თუ არა. მაგალითად, ქცევამ, რომელიც მოკლევადიან პერსპექტივაში ზეკონკურენტულ ფასებს იწვევს, შესაძლოა ბაზარზე ახალი მოთამაშეები მიიზიდოს და კონკურენტებს ინოვაციებისკენ უბიძგოს ამავე მოგების მოსაპოვებლად. გადაწყვეტილების მიმღები ვერასოდეს იქნება დარწმუნებული, გადაწონის თუ არა მოკლევადიანი ზიანი იმ სარგებელს, რომელიც გრძელვადიან პერსპექტივაში სწრაფი ინოვაციებით, მაღალი ხარისხითა თუ დაბალი ფასებით მიიღწევა.

ვითარებას ართულებს ზოგადი წესების დადგენის აუცილებლობა და სასამართლო გადაწყვეტილებების პრეცედენტული ბუნება. როგორც სასამართლომ აღნიშნა საქმეში United States v. Microsoft Corp., ანტიმონოპოლიური მართლმსაჯულების გამოწვევაა, ერთმანეთისგან განასხვავოს ისეთი ზოგადი წესების დაწესება, რომლებიც მიმართულია სოციალური კეთილდღეობის შემცირების წინააღმდეგ, და ისეთი კონკურენტული აქტებისა, რომლებიც მას ზრდის.

შეცდომის დანახარჯების ჩარჩოს პრაქტიკული რეალიზაციის მაგალითია გამარტივებული შუალედური პროცედურების დაწესება, რაც სასამართლო პროცესის სხვადასხვა ეტაპზე ფილტრებისა და კატეგორიზაციის გამოყენებას გულისხმობს. მყარი სამართლებრივი წესები შეცდომის დანახარჯების მინიმიზაციის კლასიკური ინსტრუმენტია.

მაგალითად, სარჩელის დასაშვებობის კრიტერიუმები ასახავს გარკვეულ ინდიკატორებს, რომლებიც უკავშირდება მოსარჩელის პოზიციის გამართლების ალბათობას. იქ, სადაც წარმატების შანსი აშკარად დაბალია, უფრო ეფექტურია სასამართლო განხილვის შეზღუდვა, ვიდრე პროცესის გაგრძელება - მიუხედავად იმისა, რომ ეს ზოგჯერ შესაძლოა საქმის არსებითი განხილვის შეცდომით დაბლოკვას ნიშნავდეს.

მტკიცების ტვირთი და მტკიცების სტანდარტები შეცდომის დანახარჯების ჩარჩოს დანერგვის უმნიშვნელოვანესი ინსტრუმენტებია. პრეზუმფციები და მტკიცების ტვირთის განაწილება ანტიმონოპოლიურ მსჯელობას იმგვარ „სკალაზე“ ათავსებს, რომელიც იდეალურ შემთხვევაში ეკონომიკურ ცოდნასა და კონკრეტულ ფაქტებს ეფუძნება. მოსარჩელეს არ მოეთხოვება კონკურენციის საწინააღმდეგო ზიანის აბსოლუტური სიზუსტით დამტკიცება, რადგან ასეთი მკაცრი სტანდარტი ვერ ასახავს ანტიმონოპოლიური დავებისთვის დამახასიათებელ ბუნებრივ გაურკვევლობას.

ამის ნაცვლად, გამოიყენება „მტკიცებულებათა უპირატესობის“ სტანდარტი, რომლის მიხედვითაც მოსარჩელემ უნდა დაამტკიცოს, რომ გასაჩივრებული ქმედება „უფრო სავარაუდოა“ იყოს კონკურენციის საწინააღმდეგო, ვიდრე პირიქით. აშშ-ში სამოქალაქო დავების უმეტესობა, მათ შორის ანტიმონოპოლიური საქმეები, სწორედ ამ სტანდარტით განიხილება.

ხშირად, როდესაც ეკონომიკური თეორია ზიანის მაღალ ალბათობას პროგნოზირებს, პირდაპირი მტკიცებულებების ნაცვლად გამოიყენება სადავო პრეზუმფციები, რაც დანახარჯების დაზოგვის ეფექტური საშუალებაა. არჩევანი „გონივრული ანალიზის წესსა“ და შემოკლებულ/გამარტივებულ მიმოხილვას შორის შეცდომის დანახარჯების ჩარჩოს ერთ-ერთი მთავარი გამოვლინებაა. მარტივად რომ ვთქვათ, შემოკლებული ანალიზი ნაკლებ რესურსს მოითხოვს. როდესაც აშკარაა, რომ ქმედება თითქმის ცალსახად კონკურენციის საწინააღმდეგოა, გამარტივებული ანალიზის გამოყენებით შეცდომით დასჯის რისკი დაბალია, ხოლო ადმინისტრაციული ხარჯების დაზოგვა - მაღალი.

ზღვარი Per Se დარღვევასა და „გონივრულობის წესს“ შორის ეფუძნება ინფორმაციას: რამდენად დარწმუნებულია სასამართლო, რომ მოცემული ქცევის ტიპი ყოველთვის ან თითქმის ყოველთვის საზიანოა. აშშ-ის უზენაესმა სასამართლომ აღნიშნა, რომ Per Se წესი უნდა იქნას გამოყენებული მხოლოდ მას შემდეგ, რაც სასამართლოებს დაუგროვდებათ „მნიშვნელოვანი გამოცდილება სადავო შეზღუდვის ტიპთან დაკავშირებით“ და მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მათ შეუძლიათ „დარწმუნებით იწინასწარმეტყველონ, რომ მსგავსი შეზღუდვა თითქმის ყოველთვის ბათილად იქნებოდა ცნობილი გონივრულობის წესითაც“. (Leegin Creative Leather Prod., Inc. v. PSKS, Inc.)

ვინაიდან ქცევათა უმეტესობის კონკურენტული ეფექტების შესახებ წინასწარი ცოდნა იშვიათად არის ხელმისაწვდომი, Per Se სტანდარტით დასჯა იშვიათად არის მიზანშეწონილი. შედეგად, შეცდომის დანახარჯების ჩარჩო ბუნებრივად ანიჭებს უპირატესობას „გონივრულობის წესით“ ანალიზს შემთხვევების უმრავლესობისთვის.

შეცდომის დანახარჯების მიდგომის ფარგლებში, გადაწყვეტილების მიმღებები განსაკუთრებულ სიფრთხილეს იჩენენ, რათა თავიდან აიცილონ მცდარი დასჯა. მოსამართლე ფრენკ ისტერბრუკისთვის, რომელიც ამ ჩარჩოს პიონერი იყო, I ტიპის შეცდომები (მცდარი დასჯა) უფრო ძვირია, ვიდრე II ტიპის შეცდომები (მცდარი დაშვება). მისი ლოგიკით, ბაზრის თვითშესწორების მექანიზმები II ტიპის შეცდომას (დაუსჯელ კონკურენციის საწინააღმდეგო ქცევას) უფრო ადვილად ასწორებს, ვიდრე I ტიპის შეცდომას (სამართლებრივი აკრძალვით შეფერხებულ სასარგებლო ქმედებას). შესაბამისად, ისტერბრუკი მიიჩნევს, რომ „საეჭვო პრაქტიკის სასარგებლოდ დაშვებული შეცდომები უფრო სასურველია“. (Frank H. Easterbrook, The Limits of Antitrust)

ანტიმონოპოლიურ სამართალში შეცდომის დანახარჯების მიდგომა ხშირად ნორმატიულ ხასიათს იძენს. დოქტრინის სხვადასხვა ასპექტი განვითარდა იმგვარად, რომ მოსამართლეებსა და აღმასრულებლებს საშუალება მისცემოდათ, თავი აარიდონ გაურკვეველი ან არასტანდარტული ქცევის მცდარ კლასიფიკაციას „კონკურენციის საწინააღმდეგოად“.

როგორც აშშ-ის უზენაესმა სასამართლომ განმარტა საქმეში Verizon Commcns Inc. v. Law Offices of Curtis V. Trinko: „მცდარი დასკვნები და მათგან გამომდინარე უსაფუძვლო დასჯა განსაკუთრებით ძვირი ჯდება, რადგან ისინი აფერხებენ სწორედ იმ ქცევას, რომლის დაცვასაც ანტიმონოპოლიური კანონები ისახავს მიზნად“. შეცდომის დანახარჯების ჩარჩოს აღნიშნულ ვერსიას ყველა მკვლევარი არ იზიარებს. დღეს არსებობს მცდელობა, რომ მოსამართლე ისტერბრუკისეული მიდგომა შეფასდეს, როგორც ზედმეტად შემწყნარებლური და იდეოლოგიურად მიკერძოებული მკაცრი ანტიმონოპოლიური აღსრულების წინააღმდეგ.

მიუხედავად კრიტიკისა, ისტერბრუკის თეზისი მყარად არის ასახული აშშ-ის მოქმედ ანტიმონოპოლიურ კანონმდებლობასა და იურისპრუდენციაში. საპირისპირო ვითარებაა ევროპულ სამართალში, სადაც შეცდომის დანახარჯების ანალიზი ნაკლებად არის გამყარებული. ევროპული სასამართლოს სტანდარტი (დადგენილი საქმეში Holcim v. Commission) მიუთითებს, რომ ევროპულ პრაქტიკაში „ცრუ დადებითი“ შედეგების (I ტიპის შეცდომის) მინიმიზაციაზე ზრუნვა გაცილებით ნაკლებია.